ԻՆՉ ԴԵՐ ՈՒ ՆՇԱՆԱԿՈՒԹՅՈՒՆ ՈՒՆԵՑԱՎ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ՄԵՋ

ՀԵՏԵՎԵՔ ՄԵԶ Telegram-ՈՒՄ

Հայոց պատմությունը փորձել հենց այնպես մոռանալն անհնարին է։ Հայոց պատմության էջերում կան այնպիսի դեմքեր եւ դեպքեր, որոնց մասին յուրաքանչյուր ոք պետք է իմանա։

 

Օրինակ՝ անմոռանալի է Հայ ազատագրական շարժումը եւ Անդրանիկ Օզանյանը, ով առանձնակի դեր է ունեցել այդ գործում։ Անդրանիկ Օզանյանը կամ Զորավար Անդրանիկը, ինչպես եւ անվանում էին նրան, հայոց պատմության մեջ ունի իր առանձնահատուկ դերն ու նշանակությունը։

Փետրվարի 25-ը Զորավար Անդրանիկի ծննդյան օրն է։

ArmLur.am-ը ներկայացնում է Անդրանիկի մտքերը եւ հետաքրքիր դեպքեր Զորավարի կյանքից։

Զորավար Անդրանիկի կյանքն ամենահեշտերից եւ գունավորներից չի եղել։

Անդրանիկը 1 տարեկանում կորցրել է մորը, իսկ մոր կորստից հետո իրեն խնամել է Նազելին՝ ավագ քույրը։ Չնայած, որ մանկությունից արդեն կար մորը կորցնելու անդառնալի ցավը, որը երբեք եւ ոչ մի ձեւով չի մոռացվում, Անդրանիկը կորցրել է նաեւ կնոջը։ Զորավար Անդրանիկն ամուսնացել է 17 տարեկանում։ Ապագա զորավարի կինը մահացել է ծննդաբերության ժամանակ, իսկ հաջորդ օրը մահացել է նորածին որդին։ Հետագայում Անդրանիկն ասել է, որ ամենադաժան լուրը, որը լսել է, առաջինը զավակի մահվան լուրն էր, իսկ երկրորդը՝ Գեւորգ Չաուշի։

Անդրանիկ Օզանյանը 17 տարեկանում ձերբակալվել է թուրք ոստիկանին ծեծի ենթարկելու համար, իսկ 2 տարի բանտում մնալուց հետո, ընկերների օգնությամբ փախել եւ հասել է Կոստանդնուպոլիս, աշխատել որպես ատաղձագործ։  Օզանյանի հեղափոխական կյանքը հենց այդ ժամանակվանից էլ սկսել է։

Անդրանիկ Օզանյանը հայտնի է իր հերոսական արարքներով։ 19-րդ դարի վերջում թուրքերը մտադրություններ ունեին վերացնելու հայդուկապետ Աղբյուր Սերոբին եւ այդ պատճառով էլ թունավորված ուտելիք եւ ծխախոտ են ուղարկել հայդուկապետի տուն։ Հայդուկապետ Աղբյուր Սերոբը, ոչինչ չկասկածելով, օգտագործել է թունավորված ծխախոտը։ 1899 թվականի նոյեմբեր ամսին արդեն թունավորված Աղբյուր Սերոբը զինակիցների հետ պաշարվել է Գելիեգուզանում: Հայդուկապետի դին ընկել է թշնամու ձեռքը եւ գլխատվել: Կռվում զոհվել են նաեւ Սերոբի որդին ու երկու եղբայրները: Աղբյուր Սերոբի գլուխը թաղվել է Բիթլիսի Սուրբ Կարմրակ եկեղեցու բակում, մարմինը՝ Գելիեգուզանում:  Վիրավորվել է կինը՝ Սոսե մայրիկը, եւ գերեվարվել։

Դեպքի մասին իմանալով՝ Անդրանիկ Օզանյանն ու Գեւորգ Չաուշը, միանգամից լծվում են գործի եւ իմանալով բոլոր դավաճանների անունները՝ ոչնչացնում են նրանց։

Զորավար Անդրանիկը փայլել է նաեւ իր համարձակությամբ։

Զորավարն ապտակել է 5-րդ բանակային կորպուսի զորահրամանատար գեներալ Տրուխինին 1915 թվականի հուլիսին։ Այն բանից հետո, երբ հրաման ստացվեց Վան-Վասպուրականը թողնելու մասին, առաջին կամավորական ջոկատի հրամանատար զորավար Անդրանիկը հեռագրով անմիջապես դիմեց Կովկասյան ճակատի շտաբի պետ գեներալ Յուդենիչին, որ ինքը իր կամավորներով եւ տեղի բնակչությամբ կարող է պաշտպանել Վանը, միայն թե իրենց ապահովեն զինամթերքով եւ լեռնային հրետանիով։ Յուդենիչը տվեց իր համաձայնությունը, բայց ահա նրա այդ հեռագիրը Տրուխինը թաքցրել էր։ Այդ մասին ահազանգ տվեց Տրուխինի կապիտան Արշակ Շահխաթունին։ Այս ամենին ետեւեց Անդրանիկի ապտակը։ Սկսվեց Վասպուրականի բնակչության աղետալի նահանջը, հուլիսի 31-ին Վասպուրականի լեռներում ձյուն եկավ, երեխաների զգալի մասը մահացավ։ Մոտ 500 երեխաների փրկեցին ռուս կազակները, յուրաքանչյուրը իր յափնջու տակ դուրս բերեց մի երեխայի` հակառակ ռուսական զորքի նահանջը իրականացնող գեներալ-լեյտենանտ Աբասցիեւի հրամանի. «Ոչ մի աջակցություն բնակչությանը»։ Հայատյաց գեներալը նույնպես իրենը հասանելիք ապտակը ստացել է։ Անդրանիկը Աբասցիեւի ոտքերի տակ է նետել Յուդենիչի հեռագիրը՝ հայհոյելով գեներալի ուսադիրները։

Զորավարը բոլորի աչքի առաջ ծեծի է ենթարկել 5-րդ բանակային կորպուսի հետախուզության պետի տեղակալ կապիտան Դեւոյանին, որը չափազանցված տեղեկություններ էր հաղորդել թշնամու գերակշիռ ուժերի մասին։

Ներկայացնում ենք նաեւ զորավարի մտքերը, որոնք, հաստատապես, պետք է կարդալ։

-Ես իմ կյանքում երբեք չեմ ձգտել անձնական երջանկության ու բարօրության։ Ես մշտապես ձգտել եմ միայն մի բանի եւ պայքարել եմ միայն մի բանի՝ իմ հարազատ ժողովրդի ազատության եւ բարեկեցության համար։ Ես չեմ փնտրում իմ վաստակի գնահատականը եւ ցանկանում եմ միայն այն, որ երջանիկ լինի այն ժողովուրդը, որին ես ծառայում եմ ամբողջ կյանքում։

-Եթե այս անգամ մահը ինձ տանի, մարմինս օտար հողի վրա չթողնե՛ք…անպայման Հայաստան փոխադրեք: Եթե հնարավոր չլինի փափագս իրագործել, մարմինս Վառնա տարե՛ք եւ թաղե՛ք քրոջս՝ Նազելի գերեզմանի մոտ:

-Մարդ կարող է հարյուր տուն ունենալ, բայց միայն մի Օջախ:

-Եթե կուզեն ինձ պատիվ անել, ես իմ արձանը չեմ ուզում, փառավոր թաղում չեմ ուզում: Թող հայ ժողովուրդը կանգնեցնի ավերակ դարձած Առաքելոց վանքը եւ այնտեղ փոքրիկ ուսումնարան կառուցի հայ մանուկների համար: Այս է իմ ամբողջ բաղձանքը եւ բարոյական պահանջը հայ ժողովրդից:

-Ամեն օր ձեր գլուխը բարձին դնելուց ու քնելուց առաջ հիշեք, թե այդ օրը ի՛նչ եք արել ձեր ազգի համար:

-Ամեն հայ, եթե միմիայն իր համար ապրելու մասին չմտածեր, մեր աղետների մեծ մասը պակաս կլիներ:

-«Գործս կիսատ մնաց…» սրանք Անդրանիկի վերջին խոսքերն էին մահվանից (օգոստոսի 31, 1927) առաջ:

ԱՆՆԱ ՍՐԱՊԻՈՆՅԱՆ

 

 

 

ՄԵՆԱՀԱՄԵՐԳ

ԱՄՆ-ում բնակություն հաստատած հայազգի սիրված երգիչ Արման Հովհաննիսյանը գալիս է Հայաստան։ Երգիչ Սարո Թովմասյանն իր ինստագրամյան միկրոբլոգի էջի սթորիների բաժնում տեսանյութ է հրապարակել, որում հրաժեշտ են տալիս Արման Հովհաննիսյանին։ Նշենք, որ Արման Հովհաննիսյանի մենահամերգը տեղի կունենա մարտի 22-ին Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում։

Նշենք, որ մինչ հայաստանյան մենահամերգը Արման Հովհաննիսյանը մարտի 15-ին մենահամերգ է տալու նաեւ Մոսկվայում՝ Live Arena-ում։

Ա. ՍՐԱՊԻՈՆՅԱՆ

 

 

 

ՆՈՐ ՍԻԹՔՈՄ

«Թեք ստարտափ» սերիալը համատեղում է հումորը եւ տեխնոլոգիան՝ ստեղծելով հետաքրքիր ու ժամանակակից պատմություն։ Սյուժեն պտտվում է մի խումբ երիտասարդների շուրջ, ովքեր մեծ երազանքներ ունեն եւ որոշում են հիմնել սեփական ստարտափը։ Սակայն ճանապարհը, որով նրանք անցնում են, լի է անսպասելի մարտահրավերներով, զավեշտալի իրադարձություններով եւ բախումներով՝ թե՛ միմյանց, թե՛ իրականության հետ։ Սերիալը ոչ միայն կդառնա զվարճալի ժամանցի աղբյուր, այլեւ կբացահայտի ստարտափների ու տեխնոլոգիական ոլորտի աշխարհը՝ ներկայացնելով թե՛ նրանց հաջողությունները, թե՛ ձախողումները։

 




Լրահոս