ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ․ Մեկ պարգևավճար՝ չորս տարվա աշխատավարձի չափով. Թվեր. Ժողովուրդ

Հայաստանի Հանրապետության կառավարության անդամների պարգևավճարների թեման վաղուց այլևս ֆինանսական չէ․ այն դարձել է վստահության, արդարության, արժանապատվության խնդիր և սոցիալական անհավասարության ամենաաղմկոտ ցուցիչներից մեկը։

Վերջին տվյալներով՝

• ՀՀ նախարարները ստացել են 7–8-9 միլիոն դրամ պարգևավճար,

• իսկ վարչապետը՝ 14 միլիոն դրամ պարգև։ Թվերը մերկ են, բայց դրանց շուրջ իրականությունը՝ ծանր։ Հայաստանում միջին ամսական ամենաճոխ աշխատավարձը 280–300 հազար դրամ է։

Սա նշանակում է, որ վարչապետի մեկ պարգևավճարը համարժեք է՝

• մոտ 4 տարվա միջին աշխատավարձի,

• կամ մեկ քաղաքացու 48 ամսվա աշխատանքի։

Այլ կերպ ասած՝ այն, ինչ վարչապետը ստացել է որպես պարգև միանգամից, շարքային աշխատողը պետք է վաստակի չորս տարի՝ առանց հիվանդանալու, առանց գործը կորցնելու, առանց մեկ օր ուշանալու։

Նախարարների 7–8 միլիոնը՝ թոշակառուի կյանքի հաշվին Հայաստանում միջին թոշակը մոտ 50–55 հազար դրամ է։ 7 միլիոն դրամը հավասար է՝

• մոտ 11 տարվա թոշակի մեկ մարդու համար,

• կամ մոտ 130 ամսվա գոյատևման գումարի։

Այն, ինչ նախարարն ստացել է մեկ որոշման արդյունքում, թոշակառուն ստանում է մի ամբողջ կյանքի ընթացքում։

Գյուղի չափով պարգևավճար Հայաստանի մի շարք գյուղերում տարեկան համայնքային բյուջեն հազիվ է հասնում 20–30 միլիոն դրամի։

Նիկոլ Փաշինյանի 14 միլիոն դրամը՝

• կարող էր լինել մի գյուղի մեկ տարվա փողոցային լուսավորություն,

• կամ ջրագծի վերանորոգում,

• կամ դպրոցի տանիք,

• կամ մանկապարտեզի ջեռուցում։

Բայց այդ գումարը դարձավ պարգև, ոչ թե ծախս հպարտ քաղաքացու համար։

«Լավ աշխատանքի» որակավորումը Պարգևավճարների տրամաբանությունը միշտ մեկն է՝ «լավ աշխատանքի համար»։

Բայց այստեղ հարցն անխուսափելի է․

• Արդյո՞ք լավ աշխատանք է, երբ աղքատության շեմին ապրում են հազարավոր ընտանիքներ։

• Արդյո՞ք լավ աշխատանք է, երբ երիտասարդը մտածում է արտագաղթի, ոչ թե ապագայի մասին։

• Արդյո՞ք լավ աշխատանք է, երբ գյուղերը դատարկվում են, իսկ քաղաքներում մարդիկ վարկով են ապրում։

Այս դեպքում պարգևը դառնում է ինքնապարգևատրում։ Պարգևավճարների բարոյական գինը 2024 թվականի տվյալներով, աղքատությունը մեր երկրում կազմում է 21.7 %։ Սա նշանակում է, որ յուրաքանչյուր չորրորդ–հինգերորդ հայաստանցի չունի արժանապատիվ ապրելակերպի նվազագույն պահանջները: Սա նախանձի հարց չէ։ Սա հաշվարկի հարց է։ Երբ մեկի «խրախուսումը» հավասար է մյուսի կյանքի տարիներին, սոցիալական և քաղաքացիական պայմանագիրը կոտրվում է։ Եվ պետք է վերջում արձանագրենք, որ պահին պետությունն այլևս չի խոսում ժողովրդի անունից, այն խոսում է միայն իր համար։

Թվային համեմատություններ՝ նկատելի համատեքստում

Կարևոր ցուցիչ

Թիվ Համեմատություն

Միջին ամսական աշխատավարձ ≈ 280 000–300 000 դր.

նախարարի պարգևավճարը (~7–8 մլն) ≈ 26–28 ամսվա միջին աշխատավարձ

Միջին կենսաթոշակ ≈ 49 000–51 000 դր. 7 մլն ≈ ~140–143 ամսվա թոշակ ≈ 11–12 տարի

Աղքատության մակարդակ (2023) 23.7 % ≈ յուրաքանչյուր 4-րդ մարդն ապրում է ըստ պաշտոնական տվյալների, աղքատության մեջ

Աղքատության մակարդակ (2024) 21.7 % ≈ յուրաքանչյուր 5-րդ մարդը

Սոնա Գրիգորյան

Մանրամասները՝ տեսանյութում․